{"id":151146,"date":"2020-04-12T06:28:39","date_gmt":"2020-04-12T09:28:39","guid":{"rendered":"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/?page_id=151146"},"modified":"2024-06-24T23:03:32","modified_gmt":"2024-06-25T02:03:32","slug":"problema-para-ajudar-na-escola-ali-babao-e-a-decima-quarta-de-suas-40-equacoes","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/problema-para-ajudar-na-escola-ali-babao-e-a-decima-quarta-de-suas-40-equacoes\/","title":{"rendered":".Problema para ajudar na escola: Ali Bab\u00e3o e a d\u00e9cima quarta de suas 40 equa\u00e7\u00f5es"},"content":{"rendered":"<p class=\"g2\" ><strong><a href=\"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/?p=220775\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">&#9999; <span style=\"color:#A0522D;font-size:14px;\">Link do problema para dispositivos da <em>Apple<\/em>.<\/span><\/a><\/strong><\/p>\n<div class=\"g1n\" style=\"line-height:28px;\">\n<p class=\"tit\" style=\"line-height:25px;margin:10px\">Problema<br \/>\n<span style=\"font-size:12px;color:#0000FF\"> (A partir da 2\u00aa s\u00e9rie do E. M. &#8211; <span style=\"font-weight: normal;\"> N\u00edvel de dificuldade: Muito Dif\u00edcil<\/span>)<\/span><\/p>\n<hr style=\"height:1px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 1px; margin-bottom: 20px;border: 0 none\"\/>\n<p>Ali Bab\u00e3o apresentou aos seus disc\u00edpulos um tipo interessante de equa\u00e7\u00f5es polinomiais:<\/p>\n<ul>\n<li> equa\u00e7\u00f5es cujos coeficientes equidistantes dos extremos ou s\u00e3o todos  iguais ou s\u00e3o todos sim\u00e9tricos.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Esquematicamente, s\u00e3o equa\u00e7\u00f5es da forma <\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/prob413.png\" alt=\"\" width=\"473\" height=\"137\" class=\"aligncenter size-full wp-image-141177\" srcset=\"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/prob413.png 473w, https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/prob413-300x87.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 473px) 100vw, 473px\" \/><\/p>\n<p>tais que ou<br \/>\n[tex]\\qquad \\qquad  a_n=a_0\\,,\\, a_{n-1}=a_1\\,,\\, a_{n-2}=a_2,\\cdots\\, [\/tex]<br \/>\nou<br \/>\n [tex]\\qquad \\qquad  a_n=-a_0\\,,\\,a_{n-1}=-a_1\\,,\\, a_{n-2}=-a_2,\\cdots\\, [\/tex] .<\/p>\n<p style=\"text-align:center\"><span class=\"c3\"> <strong>Ajude os disc\u00edpulos do mestre Ali, respondendo os itens abaixo.<\/strong><\/span><\/p>\n<p><strong>(a)<\/strong> Se os coeficientes equidistantes dos extremos de uma equa\u00e7\u00e3o s\u00e3o sim\u00e9tricos, ent\u00e3o essa equa\u00e7\u00e3o admite a raiz [tex]1[\/tex]?<br \/>\n<strong>(b)<\/strong> Se os coeficientes equidistantes dos extremos de uma equa\u00e7\u00e3o forem iguais, essa equa\u00e7\u00e3o admite a raiz [tex]-1[\/tex]?<br \/>\n<strong>(c)<\/strong> Resolva a equa\u00e7\u00e3o  [tex]6x^3-19x^2+19x-6=0[\/tex].<\/p>\n<p style=\"margin:10px\">\n<\/div>\n<div class=\"cb36 g1\" style=\"margin:30px;line-height:25px; width:90%; margin-left:auto; margin-right:auto; \"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/menino.jpg\" style=\"border:none\"  alt=\"explicador_p\" width=\"80\" height=\"96\" class=\"alignleft size-full wp-image-1001\" \/> <\/p>\n<p class=\"c3 ti3\"> AJUDA<\/p>\n<p style=\"margin:20px\">\n<p><span style=\"font-size: 22px;\"><strong> &#9999;<\/strong> <\/span>  <strong>Destrinchando as caracteriza\u00e7\u00f5es<\/strong><br \/>\nPara visualizar melhor as duas caracteriza\u00e7\u00f5es de equa\u00e7\u00f5es dadas no problema, escreva ordenadamente os coeficientes da equa\u00e7\u00e3o a ser analisada em duas linhas:<\/p>\n<ul>\n<li>em uma linha, escreva do de maior \u00edndice para o de menor \u00edndice <span style=\"font-size: 12px;\">(inclusive os coeficientes iguais a [tex]0[\/tex])<\/span>;<\/li>\n<li>na outra linha, escreva do de menor \u00edndice para o de maior \u00edndice <span style=\"font-size: 12px;\">(inclusive os coeficientes iguais a [tex]0[\/tex])<\/span>.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n&#038;a_{n-1}&#038;a_{n-2}&#038;\\cdots&#038;a_2&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;a_2&#038;\\cdots&#038;a_{n-2}&#038;a_{n-1}&#038;a_n\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<div style=\"margin-left:30px;margin-right:30px;\"> <span style=\"color:#800000;\">&#9658;<\/span>Uma equa\u00e7\u00e3o ter coeficientes equidistantes dos extremos iguais equivale a dizer que em todas as [tex]n+1[\/tex] colunas do respectivo esqueminha os elementos s\u00e3o iguais.<br \/>\n<span style=\"color:#800000;\">&#9658;<\/span>Uma equa\u00e7\u00e3o ter coeficientes equidistantes dos extremos sim\u00e9tricos equivale a dizer que em todas as [tex]n+1[\/tex] colunas do respectivo esqueminha os elementos s\u00e3o sim\u00e9tricos um do outro.<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"margin:10px\">\n<p>Uma observa\u00e7\u00e3o importante \u00e9 sobre o(s) coeficiente(s) central(ais):<\/p>\n<div style=\"margin-left:30px;margin-right:30px;\"><span style=\"color:#800000;\">&#9658;<\/span>Se o grau da equa\u00e7\u00e3o \u00e9 par, ent\u00e3o essa equa\u00e7\u00e3o tem um n\u00famero \u00edmpar de coeficientes; logo, existe um \u00fanico coeficiente central: o coeficiente [tex]\\textcolor{red}{a_{\\frac{n}{2}}}[\/tex].<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n&#038;a_{n-1}&#038;a_{n-2}&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_2&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;a_2&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-2}&#038;a_{n-1}&#038;a_n\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p><span style=\"color:#800000;\">&#9658;<\/span>Se o grau da equa\u00e7\u00e3o \u00e9 \u00edmpar, ent\u00e3o essa equa\u00e7\u00e3o tem um n\u00famero par de coeficientes; logo, existem dois coeficientes centrais: os coeficientes [tex]\\textcolor{red}{a_{\\frac{n-1}{2}}}[\/tex] e [tex]\\textcolor{red}{a_{\\frac{n+1}{2}}}[\/tex].<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n&#038;a_{n-1}&#038;a_{n-2}&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n+1}{2}}}&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n-1}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_2&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;a_2&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n-1}{2}}}&#038;\\textcolor{red}{a_{\\frac{n+1}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-2}&#038;a_{n-1}&#038;a_n\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"border:2px solid #BF0000; text-align:center; width:75%;margin:10px\">Equa\u00e7\u00f5es polinomiais desse tipo s\u00e3o o que a Matem\u00e1tica denomina como <strong><em>equa\u00e7\u00f5es rec\u00edprocas<\/em><\/strong>.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"g1n\" style=\"line-height:28px;\">\n<p class=\"tit\" style=\"line-height:10px;margin:10px\">Solu\u00e7\u00e3o <\/p>\n<hr style=\"height:1px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 1px; margin-bottom: 20px;border: 0 none\"\/>\n<p><strong>(a)<\/strong> Considere uma equa\u00e7\u00e3o polinomial<br \/>\n[tex]\\qquad \\qquad P(x)= a_nx^n+a_{n-1}x^{n-1}+a_{n-2}x^{n-2}+\\cdots+a_2x^2+a_1x+a_0=0[\/tex]<br \/>\ncujos coeficientes equidistantes dos extremos sejam sim\u00e9tricos.<br \/>\nAssim,<br \/>\n [tex]\\qquad \\qquad  a_n=-a_0\\,,\\,a_{n-1}=-a_1\\,,\\, a_{n-2}=-a_2,\\cdots\\, [\/tex].<br \/>\nVeja o esqueminha geral:<\/p>\n<p style=\"text-align:center; font-size:13px;\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=-a_0&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;a_{n-2}=-a_{2}&#038;\\cdots&#038;a_2&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;a_2&#038;\\cdots&#038;a_{n-2}=-a_{2}&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;a_n=-a_0\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>Vamos dividir a nossa discuss\u00e3o em fun\u00e7\u00e3o da paridade do grau da equa\u00e7\u00e3o e utilizar os esqueminhas que destacam o termo central para facilitar o entendimento desta solu\u00e7\u00e3o.<br \/>\nO que devemos avaliar em cada caso \u00e9 se a equa\u00e7\u00e3o [tex] P(x)=0[\/tex] admite ou n\u00e3o a raiz [tex]1[\/tex], isto \u00e9, se [tex] P(1)=0[\/tex] ou [tex] P(1)\\ne 0[\/tex].<br \/>\n<strong>(1)<\/strong> Suponha que o grau da nossa equa\u00e7\u00e3o seja \u00edmpar.<br \/>\nNeste caso, o esqueminha fica assim:<\/p>\n<p style=\"text-align:center; font-size:12.5px\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=-a_0&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;\\cdots&#038;a_{\\frac{n+1}{2}}=-a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;\\cdots&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;\\cdots&#038;a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;a_{\\frac{n+1}{2}}=-a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;a_n=-a_0\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>e<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=a_n\\cdot 1^n+a_{n-1}\\cdot 1^{n-1}+a_{n-2}\\cdot 1^{n-2}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\qquad \\qquad \\quad \\cdots +a_{\\frac{n+1}{2}}\\cdot 1^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot 1^{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots+a_2\\cdot 1^2+a_1\\cdot 1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=a_n+a_{n-1}+a_{n-2}+\\cdots+a_{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots+a_2+a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=-a_0-a_{1}-a_{2}+\\cdots-a_{\\frac{n-1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots+a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=-\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}-\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}-\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}+\\cdots-\\textcolor{green}{\\cancel{a_{\\frac{n-1}{2}}}}+\\textcolor{green}{\\cancel{a_{\\frac{n-1}{2}}}}+\\cdots+\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}+\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}+\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=0[\/tex].<br \/>\n<strong>(2)<\/strong> Suponha que o grau da nossa equa\u00e7\u00e3o seja par.<br \/>\nAgora, o esqueminha fica assim:<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=-a_0&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{#FF00FF}{a_{\\frac{n}{2}}=-a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{#FF00FF}{a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-1}=-a_{1}&#038;a_n=-a_0\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>Antes de fazermos o c\u00e1lculo de [tex]P(1)[\/tex], observe que para termos elementos sim\u00e9tricos na coluna relativa ao termo central, [tex]a_{\\frac{n}{2}}=0[\/tex]. pois [tex]0[\/tex] \u00e9 o \u00fanico n\u00famero cujo sim\u00e9trico \u00e9 ele pr\u00f3prio.<br \/>\nVamos aos c\u00e1lculos!<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=a_n\\cdot 1^n+a_{n-1}\\cdot 1^{n-1}+a_{n-2}\\cdot 1^{n-2}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\qquad \\qquad \\quad \\cdots +a_{\\frac{n}{2}}\\cdot 1^{\\frac{n}{2}}+\\cdots+a_2\\cdot 1^2+a_1\\cdot 1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=a_n+a_{n-1}+a_{n-2}+\\cdots+0+\\cdots+a_2+a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=-a_0-a_{1}-a_{2}+\\cdots+0+\\cdots+a_2+a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=-\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}-\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}-\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}+\\cdots+0+\\cdots+\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}+\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}+\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(1)=0[\/tex].<\/p>\n<p>Por (1) e (2), conclu\u00edmos que [tex]P(1)=0[\/tex].<br \/>\nAssim, <\/p>\n<p style=\"border:2px solid #000000; background-color:#eee0e5; text-align:center\"><strong>[tex]1[\/tex] \u00e9, de fato, raiz de qualquer equa\u00e7\u00e3o polinomial cujos coeficientes equidistantes dos extremos s\u00e3o sim\u00e9tricos.<\/strong><\/p>\n<hr style=\"height:2px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 30px; margin-bottom: 5px;border: 0 none\"\/>\n<hr style=\"height:2px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 5px; margin-bottom: 20px;border: 0 none\"\/>\n<p><strong>(b)<\/strong> Considere, agora, uma equa\u00e7\u00e3o polinomial<br \/>\n[tex]\\qquad \\qquad P(x)= a_nx^n+a_{n-1}x^{n-1}+a_{n-2}x^{n-2}+\\cdots+a_2x^2+a_1x+a_0=0[\/tex]<br \/>\ncujos coeficientes equidistantes dos extremos sejam iguais.<br \/>\nAssim,<br \/>\n [tex]\\qquad \\qquad  a_n=a_0\\,,\\,a_{n-1}=a_1\\,,\\, a_{n-2}=a_2,\\cdots\\, [\/tex].<br \/>\nVeja o esqueminha geral:<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=a_0&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;a_{n-2}&#038;\\cdots&#038;a_2&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;a_2&#038;\\cdots&#038;a_{n-2}=a_{2}&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;a_n=a_0\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>O que vamos avaliar neste item \u00e9 se a equa\u00e7\u00e3o [tex] P(x)=0[\/tex] admite ou n\u00e3o a raiz [tex]-1[\/tex], isto \u00e9, se [tex] P(-1)=0[\/tex] ou [tex] P(-1)\\ne 0[\/tex].<br \/>\nAqui parece que teremos problemas, j\u00e1 que, diferentemente do item anterior no qual t\u00ednhamos pot\u00eancias com base [tex]1[\/tex], as pot\u00eancias com base [tex]-1[\/tex] apresentam dois valores: [tex]1[\/tex] ou [tex]-1\\,.[\/tex]<br \/>\nVamos dividir, mais uma vez, a nossa discuss\u00e3o em fun\u00e7\u00e3o da paridade do grau da equa\u00e7\u00e3o e tamb\u00e9m utilizar os esqueminhas que destacam o termo central.<br \/>\n<strong>(1)<\/strong> Aqui, vamos supor inicialmente que o grau da nossa equa\u00e7\u00e3o seja par.<br \/>\nEnt\u00e3o, o nosso esqueminha fica assim:<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=a_0&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{#FF00FF}{a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;\\cdots&#038;\\textcolor{#FF00FF}{a_{\\frac{n}{2}}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;a_n=a_0\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>Note que:<br \/>\n[tex]\\qquad P(-1)=a_n\\cdot \\left(-1\\right)^n+a_{n-1}\\cdot  \\left(-1\\right)^{n-1}+a_{n-2}\\cdot  \\left(-1\\right)^{n-2}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\qquad \\qquad  \\cdots +a_{\\frac{n}{2}}\\cdot  \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}+\\cdots+a_2\\cdot  \\left(-1\\right)^2+a_1\\cdot  \\left(-1\\right)+a_0[\/tex]<br \/>\ne como [tex]n[\/tex] \u00e9 par, temos que:<br \/>\n[tex]\\qquad P(-1)=a_n-a_{n-1}+a_{n-2}+\\cdots+a_{\\frac{n}{2}}\\cdot  \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}+\\cdots+a_2-a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(-1)=a_0-a_{1}+a_{2}+\\cdots+a_{\\frac{n}{2}}\\cdot  \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}+\\cdots+a_2-a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\qquad P(-1)=2a_0-2a_{1}+2a_{2}+\\cdots+a_{\\frac{n}{2}}\\cdot  \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}[\/tex].<br \/>\nPerceba que n\u00e3o temos como garantir se [tex] \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}[\/tex] \u00e9 [tex]1[\/tex] ou [tex]-1[\/tex] e muito menos avaliar a soma [tex]2a_0-2a_{1}+2a_{2}+\\cdots+a_{\\frac{n}{2}}\\cdot  \\left(-1\\right)^{\\frac{n}{2}}[\/tex] sem conhecermos os coeficientes da equa\u00e7\u00e3o.<br \/>\nPor exemplo, a equa\u00e7\u00e3o polinomial [tex]P(x)=x^2+2x+1=0[\/tex] tem coeficientes equidistantes dos extremos iguais, tem grau par e [tex]P(-1)=0[\/tex].<br \/>\nJ\u00e1 a equa\u00e7\u00e3o [tex]P(x)=x^4+x^3+x^2+x+1=0[\/tex] tem coeficientes equidistantes dos extremos iguais, tem grau par, mas [tex]P(-1)=1[\/tex].<br \/>\nVeja que a equa\u00e7\u00e3o [tex]P(x)=x^4+x^3+ax^2+x+1[\/tex] tem coeficientes equidistantes dos extremos iguais, tem grau par, mas [tex]P(-1)=a[\/tex], para qualquer [tex]a \\in \\mathbb{R}[\/tex], o que refor\u00e7a que este caso que estamos analisando apresenta equa\u00e7\u00f5es polinomiais [tex]P(x)=0[\/tex] cujo valor [tex]P(-1)[\/tex] depende dos seus coeficientes.<br \/>\nDessa forma,<\/p>\n<p style=\"border:2px solid #000000; background-color:#eee0e5;\"><strong>N\u00e3o podemos garantir que [tex]-1[\/tex] seja raiz de qualquer equa\u00e7\u00e3o polinomial de grau par, cujos coeficientes equidistantes dos extremos s\u00e3o iguais.<\/strong><\/p>\n<p><strong>(2)<\/strong> Vamos supor, agora, que o grau da nossa equa\u00e7\u00e3o seja \u00edmpar.<br \/>\nNeste caso, o esqueminha fica assim:<\/p>\n<p style=\"text-align:center\">[tex]\\begin{array}{c|c|c|c|c|c|c|c}<br \/>\na_n=a_0&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;\\cdots&#038;a_{\\frac{n+1}{2}}=a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;\\cdots&#038;a_1&#038;a_0\\\\<br \/>\na_0&#038;a_1&#038;\\cdots&#038;a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;a_{\\frac{n+1}{2}}=a_{\\frac{n-1}{2}}&#038;\\cdots&#038;a_{n-1}=a_{1}&#038;a_n=a_0\\\\<br \/>\n\\end{array}[\/tex]<\/p>\n<p>e<br \/>\n[tex]\\;P(-1)=a_n\\cdot \\left(-1\\right)^n+a_{n-1}\\cdot \\left(-1\\right)^{n-1}+a_{n-2}\\cdot \\left(-1\\right)^{n-2}+\\cdots+a_{\\frac{n+1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+\\\\<br \/>\n\\qquad \\qquad \\quad  +a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots+a_2\\cdot \\left(-1\\right)^2+a_1\\cdot \\left(-1\\right)+a_0\\,.[\/tex]<br \/>\nComo aqui [tex]n[\/tex] \u00e9 \u00edmpar,<br \/>\n[tex]\\quad P(-1)=-a_n+a_{n-1}-a_{n-2}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\quad \\qquad \\quad +a_{\\frac{n+1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots +a_2-a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\quad P(-1)=-a_0+a_{1}-a_{2}+\\cdots+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\quad \\qquad \\quad cdots +a_2-a_1+a_0[\/tex]<br \/>\n[tex]\\quad P(-1)=-\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}+\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}-\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}+\\cdots+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}+\\cdots\\\\<br \/>\n\\qquad \\qquad \\quad cdots+\\textcolor{#B9418E}{\\cancel{a_{2}}}-\\textcolor{blue}{\\cancel{a_{1}}}+\\textcolor{red}{\\cancel{a_0}}[\/tex]<br \/>\n[tex]\\quad P(-1)=a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}\\\\<br \/>\n\\,\\,[\/tex].<br \/>\nPor fim, veja que [tex]\\dfrac{n-1}{2}+1=\\dfrac{n+1}{2}[\/tex]; assim, os expoentes [tex]\\dfrac{n-1}{2}[\/tex] e [tex]\\dfrac{n+1}{2}[\/tex] do [tex]-1[\/tex] s\u00e3o n\u00fameros consecutivos. Logo, uma das pot\u00eancias [tex]\\left(-1\\right)^\\frac{n-1}{2}[\/tex] ou [tex]\\left(-1\\right)^\\frac{n+1}{2}[\/tex] \u00e9 [tex]1[\/tex] e a outra \u00e9 [tex]-1[\/tex] e, com isso,<br \/>\n[tex]\\qquad P(-1)=a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n+1}{2}}+a_{\\frac{n-1}{2}}\\cdot \\left(-1\\right)^{\\frac{n-1}{2}}=0\\,\\,[\/tex].<\/p>\n<p>Portanto, podemos concluir que <\/p>\n<p style=\"border:2px solid #000000; background-color:#eee0e5; text-align:center\"><strong>[tex]-1[\/tex] \u00e9 raiz de qualquer equa\u00e7\u00e3o polinomial de grau \u00edmpar cujos coeficientes equidistantes dos extremos s\u00e3o iguais.<\/strong><\/p>\n<hr style=\"height:2px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 30px; margin-bottom: 5px;border: 0 none\"\/>\n<hr style=\"height:2px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 5px; margin-bottom: 20px;border: 0 none\"\/>\n<p><strong>(c)<\/strong>  Resolva a equa\u00e7\u00e3o [tex]6x^3-19x^2+19x-6=0[\/tex]<br \/>\nObserve que [tex]6x^3-19x^2+19x-6=0[\/tex] \u00e9 uma equa\u00e7\u00e3o polinomial cujos coeficientes equidistantes dos extremos s\u00e3o sim\u00e9tricos; assim, [tex]1[\/tex] \u00e9 uma de suas ra\u00edzes. Vamos, ent\u00e3o,  fazer a divis\u00e3o da express\u00e3o [tex]6x^3-19x^2+19x-6[\/tex] por [tex]x-1[\/tex]:<\/p>\n<table style=\"border: 2px solid #FFFFFF; width:20%; height:auto; text-align:center; margin-left:auto; margin-right:auto\">\n<tr>\n<td class=\"bf\" align=\"center\" style=\"border-RIGHT: 2px solid \"> [tex]\\;\\;6x^3-19x^2+19x-6[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\"> [tex]x-1[\/tex] <\/td>\n<td style=\"border: 2px solid #FFFFFF\"><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\" style=\"text-align:left\">[tex]\\textcolor{red}{-6x^3+6x^2}[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\"  style=\"border-top: 2px solid \"> [tex]\\textcolor{red}{6x^2}\\textcolor{blue}{-13x}\\textcolor{#FF00FF}{+6}[\/tex] <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\"  style=\"border-top: 2px solid \"; text-align:left\">[tex]\\;\\;\\;\\;-13x^2+19x-6[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\" >  <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\"  style=\"text-align:left\">[tex]\\;\\;\\;\\;\\;\\;\\;\\;\\;\\;\\textcolor{blue}{13x^2-13x}[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\" >  <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\"  style=\"border-top: 2px solid ; text-align:right\">[tex]\\;\\;\\;\\;6x-6\\;\\;\\;[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\" >  <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\"  style=\"text-align:right\">[tex]\\qquad \\textcolor{#FF00FF}{-6x+6}\\;\\;[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\" >  <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td class=\"bf\"  style=\"border-top: 2px solid ; text-align:right\">[tex]\\;\\;0\\;\\;\\;[\/tex]  <\/td>\n<td class=\"bf\" >  <\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<p>Dessa forma, [tex]6x^3-19x^2+19x-6=\\left(x-1\\right)\\cdot \\left(6x^2-13x+6\\right)[\/tex] e, portanto, as outras ra\u00edzes da equa\u00e7\u00e3o [tex]6x^3-19x^2+19x-6=0[\/tex] s\u00e3o as ra\u00edzes de [tex]6x^2-13x+6=0[\/tex].<br \/>\nPara essa segunda equa\u00e7\u00e3o, basta aplicarmos a f\u00f3rmula de resolu\u00e7\u00e3o de uma equa\u00e7\u00e3o do 2\u00ba grau:<br \/>\n[tex]\\qquad \\dfrac{13\\pm\\sqrt{169-144}}{12}=\\dfrac{13\\pm 5}{12}\\\\<br \/>\n\\;[\/tex]<br \/>\ne com isso obtemos as ra\u00edzes [tex]\\dfrac{2}{3}\\,[\/tex] e [tex]\\,\\dfrac{3}{2}[\/tex].<br \/>\nPortanto, as ra\u00edzes da equa\u00e7\u00e3o [tex]6x^3-19x^2+19x-6=0[\/tex] s\u00e3o: [tex]\\fcolorbox{black}{#eee0e5}{$x_1=1$}\\;[\/tex]; [tex]\\fcolorbox{black}{#eee0e5}{$x_2=\\dfrac{3}{2}$}\\,[\/tex] e [tex]\\,\\fcolorbox{black}{#eee0e5}{$x_3=\\dfrac{2}{3}$}\\,.[\/tex]<\/p>\n<hr style=\"height:1px; width:100%;background-color:#800000; margin-top: 10px; margin-bottom: 15px;border: 0 none\"\/>\n<p class=\"g2\" style=\"line-height:20px;\">Solu\u00e7\u00e3o elaborada pelos <strong>Moderadores do Blog<\/strong>.<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"margin:20px\">\n<table style=\" height:auto; margin-left: auto; margin-right: auto;width:640px;\">\n<tr>\n<td class=\"bf\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1001 alignright\" style=\"border: 0px;\" alt=\"\" src=\"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/menino.jpg\" width=\"80\" height=\"115\" \/><\/td>\n<td class=\"bf\">\n<p class=\"fala\" style=\"width:520px;background-color: #FFF5EE; padding:10px; font-family: calibri; font-size: 13px;color: #1C1C1C; line-height: 20px; \"> Se for conveniente, voc\u00ea pode obter um arquivo PDF desta p\u00e1gina, com o problema e a solu\u00e7\u00e3o, clicando no bot\u00e3o abaixo.<br \/>\nVoc\u00ea pode abrir o arquivo diretamente no seu navegador (<em>Chrome<\/em>, <em>Edge<\/em>, <em>Firefox<\/em>, <em>Safari<\/em>, entre outros), mas tamb\u00e9m pode utilizar o software gratuito <em><strong>Adobe Acrobat Reader<\/strong><\/em>.<br \/>\nCaso o dispositivo que voc\u00ea est\u00e1 utilizando n\u00e3o tenha o <strong><em>Acrobat Reader<\/em><\/strong> instalado, \u00e9 s\u00f3 clicar <a href=\"http:\/\/get.adobe.com\/br\/reader\/\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\"><strong>AQUI<\/strong><\/a> para fazer o download adequado ao seu dispositivo.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<div style=\" float:right;  width: 100px;\">\n<p style=\"text-align: center; border-style: dotted; border-color :#FFFAFA; border-width :thin; width:90px;  height:40px;  padding: 5px; background-color: #800000;\">\n<a href=\"http:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Ali-Bab\u00e3o-e-a-d\u00e9cima-quarta-de-suas-40-equa\u00e7\u00f5es_.pdf\" title=\" Arquivo PDF\" download=\"Clubes_ Ali Bab\u00e3o e a d\u00e9cima quarta de suas 40 equa\u00e7\u00f5es.pdf\"><span style=\"color: #FFFAFA; font-family: georgia; font-size: 16px;\"><strong>Arquivo <\/strong><\/span><\/a>\n <\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#9999; Link do problema para dispositivos da Apple. Problema (A partir da 2\u00aa s\u00e9rie do E. M. &#8211; N\u00edvel de dificuldade: Muito Dif\u00edcil) Ali Bab\u00e3o apresentou aos seus disc\u00edpulos um tipo interessante de equa\u00e7\u00f5es polinomiais: equa\u00e7\u00f5es cujos coeficientes equidistantes dos extremos ou s\u00e3o todos iguais ou s\u00e3o todos sim\u00e9tricos. Esquematicamente, s\u00e3o equa\u00e7\u00f5es da forma tais &hellip; <\/p>\n<p><a class=\"more-link btn\" href=\"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/problema-para-ajudar-na-escola-ali-babao-e-a-decima-quarta-de-suas-40-equacoes\/\">Continue lendo<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template-onecolumn.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-151146","page","type-page","status-publish","hentry","nodate","item-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/151146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=151146"}],"version-history":[{"count":30,"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/151146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":220777,"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/151146\/revisions\/220777"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/clubes.obmep.org.br\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=151146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}